Home Comment Moien, schwätzt Dir Lëtzebuergesch?

Moien, schwätzt Dir Lëtzebuergesch?

by Christophe Froehling

De Croissant op Lëtzebuergesch bestellen? Vill Leit gesinn dat als eng Saach vun der Onméiglechkeet. An awer ass dat net sou schwéier, wéi ee mengt. Wat een einfache Saz an eng simpel Routine fir en Impakt kënnen hunn.

 

Den Artikel ulauschteren:

 

Gëschter Owend war et mol erëm sou wäit. Ech hu missen zréck op d'Uni fueren. Also housch et wéi ëmmer Saache paken, en Téi fir ënnerwee preparéieren an duerno nach eng Kéier volltanke fueren, ier et op d'Rees geet. Deen Oflaf ass mëttlerweil zu engem Automatismus ginn, ähnlech wéi déi eng Checklëscht, déi ech reegelméisseg a mengem Kapp ofginn, ier ech d'Haus verloossen: Handy? Schlësselen? Portemonnaie?

Op der Tankstell ukomm zitt sech deen Automatismus weider. Den Tankdeckel opmaachen, d'Pompel asetzen, (gefillt dräimol kontrolléieren, ob et och wierklech déi richteg ass,) d'Spär amaachen. D'Clientskaart muss mat, de Portemonnaie natierlech och, nach séier kucken, wat fir eng Sail et ass an dann hopp an d'Keess.

"Moien, d'Nummer zwee wannechgelift." - "La deux?", verséchert sech den Här mam schwaarzen T-Shirt. Ech äntwere mat Jo. "Alors, ça fait 41,02€ wannechgelift." (Ah zut, sou just derlaanscht!) - "Jo, ech bezuele mat der Kaart", mengen ech an hale meng Bancomatskaart no uewen. De Verkeefer tippt e bëssen op sengem Apparat hin an hir a mellt dann zefridden "Ouais, allez-y". Nom Bezuele bleift mir just nach, him "Merci. Äddi, bonne soirée" ze wënschen an ab geet et op d'Autobunn.

Eng Mëtsch, wannechgelift

Lo kann ee sech natierlech froen: Firwat zielt deen eis dat iwwerhaapt? Majo loosst mech dat erkläeren. Dat wat hei beschriwwe gouf, war eng alldeeglech Situatioun, wéi se e puer zéngdausendmol den Dag alleng zu Lëtzebuerg virkënnt. E simple Kafvirgang, e Gespréich, dat an der Reegel net méi wéi zwou oder dräi Minutten dauert. An obwuel dorun zwee Leit bedeelegt waren, déi vu sech aus verschidden Ëmgangssprooche schwätzen - de Verkeefer Franséisch, de Keefer Lëtzebuergesch - war d'Kommunikatioun net gestéiert. Den ominéise Saz "en français s'il-vous-plaît" ass zum Beispill net gefall. D'Kombinatioun aus verbalen an non-verbalen Zeechen, zesumme mat der bekannter Routine, sinn duergaangen, fir dass deen "Deal" ouni weideres konnt iwwert d'Bühn goen.

Wat eis bei d'Paradebeispill vun der Verkafssituatioun beim Bäcker bréngt. Et gehéiert a verschidde Kreeser scho bal zum "gudden Toun", sech doriwwer ze beschwéieren, dass ee säi Croissant, seng Aachtchen oder seng Schokelasrull net kann op Lëtzebuergesch bestellen. Während Administrateure vun der Facebook-Säit Nee2015.lu "geschockt erauslafen", well si enger Verkeeferin begéint sinn, déi kee Lëtzebuergesch kann (Zitat aus engem FB-Kommentar duerch een Admin vum 17. Juli 2017 um 10:07), bestellen ech meng Mëtsch roueg op Lëtzebuergesch a weisen zousätzlech drop. Versteet d'Verkeeferin "Ee Croissant wannechgelift", (wat se souwisou mécht, well ee "Croissant" nun emol an deene meeschte Sproochen d'nemmlecht heescht) paakt si mir deen ouni Problemer an. Weess si net, wat mat "Aachtchen" gemengt ass, hëlleft et hir, dass ech drop weisen. D'Madame versteet "Ah, une huit / des lunettes!" a pëtzt sech d'Mëtsch aus der Théik. Bei där véierter Kéier, wou si an esou eng Situatioun kënnt, huet si d'Wuert verënnerlecht a weess, wéi d'Mëtsch op Lëtzebuergesch heescht. Esou, nämlech duerch Widderhuelung, léiert een eng Sprooch.

Dat mat der Widderhuelung klappt natierlech am beschten, wa vill Leit dat och esou maachen. Dowéinst ass d'Konsequenz hei logesch: Amplaz sech iwwert den Ëmstand ze beschwéieren, dass ee säi Kaffi net ouni Ausnahm op Lëtzebuergesch kritt, sidd einfach e bësse kulant. Schwätzt den Här oder d'Madame hannert der Théik frëndlech op Lëtzebuergesch un. Ënnerstëtzt är Aussoen, wann néideg, duerch kleng Gester. Hudd Gedold a Versteesdemech, wann dir eng Äntwert op Franséisch, Däitsch oder gebrachenem Lëtzebuergesch kritt. Kommt hinnen entgéint, wa si iech net verstinn. D'Haaptsaach ass, dir hudd op Lëtzebuergesch bestallt an dir gidd verstan. Well vergiesst eppes net: De Croissant schmaacht sou oder sou.

Kleng Routine, groussen Effekt

Op der Autobunn huet een Zäit - virun allem, wann een alleng am Auto sëtzt. Zäit fir z'iwwerleeën. A wéi ech esou iwwert d'Musel fueren, stellen ech fest: Ech hunn nach eng weider Gewunnecht. Wann ech an der Keess stinn, soen ech ëmmer fir d'éischt "Moien" oder "Bonjuer", fänken also haaptsächlech op Lëtzebuergesch un. Sou maachen ech dat op der Tankstell, beim Bäcker, am Supermarché, am Kiosk, jee iwwerall. Eréischt, wann ech mierken, dass mäi Géigeniwwer Problemer huet, fir mech ze verstoen, wiesselen ech an eng aner Sprooch.

Mat där Praxis hunn ech viru Joren ugefaangen, wou ech engem "Schüler" privat Lëtzebuergeschkuere ginn hunn. Deen hat sech nämlech beschwéiert, dass mir Lëtzebuerger et him géife schwéier maachen, fir Lëtzebuergesch ze léieren. Wa mir bis eng Kéier säin Accent bemierkt hätten, géinge mir vill ze séier a seng Sprooch wiesselen, well mir him wéilten entgéint kommen. Vun do un hunn ech mir virgeholl, bei engem Gespréich einfach konsequent op Lëtzebuergesch unzefänken, bis ech op Widerstand stoussen. Dat muss wuel iergendwann zum Reflex gi sinn. E prakteschen Nieweneffekt hat dat Ganzt och: Ech koum däitlech manner oft an déi komesch Situatioun, dass ech mech mat engem anere Lëtzebuerger op Franséisch ënnerhalen, bis op eemol kloer gëtt, dass een déi ganz Zäit och hätt kënnen op Lëtzebuergesch schwätzen.

Duerch meng Aarbecht muss ech dacks mat Friemen telefonéieren. An deene mannste Fäll weess ech do am Viraus, wat fir eng Sprooch déi Leit kënnen. Awer amplaz virum Telefonat ze "assuméieren", wat fir eng Sprooch am plausibelste wier, hunn ech mir eng ganz einfach Floskel ugewinnt, déi ech all Kéier uwenden: Moien, schwätzt dir Lëtzebuergesch? Dat ass ee ganz einfache Saz, deen et mengem Kommunikatiounspartner erméiglecht, sech selwer eng Sprooch erauszesichen, déi him am beschten zouseet. An net nëmmen dat: En erlaabt mengem Vis-a-vis och nach, mir op Lëtzebuergesch ze äntweren, wann en dat wëll.

Dës Routine huet sech esou lues a mäi Verhalen ageschlach, dass ech dat mol net méi sou mierken. Se ass zu engem Automatismus ginn, genee wéi mäin "Tap dance" virun der Hausdier. An ech muss wierklech soen: Et gefällt mer. Si ass immens praktesch an hëlleft mir gudd duerch den Alldag. En fin de compte brauche mir just mat e bësse méi Offenheet, Toleranz a Versteesdemech an d'Keess ze goen, scho maache mir eist Ländchen e klengt Stéck besser. Wat fir ee groussen Impakt esou ee klenge Geste kann hunn!

You may also like

Leave a Comment

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.